Ο Τόμας Ρουφ και οι εικόνες της 11ης Σεπτεμβρίου στον David Zwirner
Δώδεκα έργα του Γερμανού φωτογράφου Τόμας Ρουφ, δημιουργημένα μεταξύ 2004 και 2007, παρουσιάζονται στην γκαλερί David Zwirner στο Τσέλσι της Νέας Υόρκης — μια έκθεση που άνοιξε γύρω στις 11 Σεπτεμβρίου, με προφανή και εσκεμμένη συμβολική φόρτιση.
Τα έργα ανήκουν στη σειρά jpeg, ένα από τα πιο επιδραστικά κεφάλαια της σύγχρονης φωτογραφίας. Ο Ρουφ, μαθητής των Μπερντ και Χίλα Μπέχερ στην Ακαδημία του Ντίσελντορφ, δεν φωτογράφισε ο ίδιος τα γεγονότα: άντλησε εικόνες χαμηλής ανάλυσης από το διαδίκτυο και τις μεγέθυνε σε τεράστιες διαστάσεις, αφήνοντας ορατή την ψηφιακή συμπίεση. Το αποτέλεσμα είναι εικόνες που, από κοντά, διαλύονται σε πλέγμα από χρωματιστά τετράγωνα και ανασυντίθενται μόνο από απόσταση.
Η σειρά έθεσε από νωρίς ερωτήματα που έγιναν κεντρικά την επόμενη εικοσαετία: τι σημαίνει μαρτυρία όταν η εικόνα είναι αναπαραγόμενη, ανώνυμη και υποβαθμισμένη· πώς η ψηφιακή διαμεσολάβηση αλλοιώνει τη σχέση μας με το τραύμα· και πού τελειώνει η τεκμηρίωση και πού αρχίζει η αισθητικοποίηση της καταστροφής. Ο ίδιος ο Ρουφ έχει επιμείνει ότι δεν τον ενδιαφέρει το γεγονός καθαυτό αλλά η εικόνα του γεγονότος — η διάκριση που διατρέχει όλο το έργο του από τη δεκαετία του 1980.
Είκοσι πέντε χρόνια μετά την 11η Σεπτεμβρίου και σχεδόν είκοσι από τη δημιουργία τους, τα έργα διαβάζονται σήμερα και ως προφητικά: περιγράφουν ακριβώς το καθεστώς εικόνας μέσα στο οποίο ζούμε, όπου κάθε γεγονός φτάνει σε εμάς ήδη συμπιεσμένο, ήδη αναπαραγμένο, ήδη φθαρμένο — και όπου η συζήτηση για την αυθεντικότητα έχει γίνει ακόμη πιο επείγουσα με τη διάδοση των συνθετικών εικόνων.
Η παρουσίασή τους στη Νέα Υόρκη, στην πόλη των γεγονότων και στην επέτειό τους, προσθέτει ένα επιπλέον επίπεδο ανάγνωσης και εξηγεί γιατί η έκθεση συζητήθηκε ιδιαίτερα στον διεθνή Τύπο των τεχνών.
Η γκαλερί David Zwirner εκπροσωπεί τον Ρουφ εδώ και χρόνια και έχει παρουσιάσει διαδοχικά κεφάλαια του έργου του, από τα πρώιμα πορτρέτα και τα αστρονομικά τοπία έως τις πιο πρόσφατες ψηφιακές σειρές. Η συγκεκριμένη παρουσίαση, με μόλις δώδεκα έργα, επιλέγει τη συμπύκνωση αντί της αναδρομής, αφήνοντας τον θεατή να σταθεί σε κάθε εικόνα χωριστά.









