Η «Μαργαρίτα» του Γιαννούλη Χαλεπά επιστρέφει στην Τήνο
Ένα σπάνιο πήλινο γλυπτό του Γιαννούλη Χαλεπά επιστρέφει στον τόπο όπου γεννήθηκε. Η «Μαργαρίτα», έργο του 1930, δωρίζεται στο Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού από τα τρία παιδιά της εικονιζόμενης, κλείνοντας έναν κύκλο σχεδόν εκατό ετών.
Η ιστορία του έργου έχει τη γοητεία της οικογενειακής αφήγησης. Ο Χαλεπάς φιλοτέχνησε τη «Μαργαρίτα» έχοντας δει το βρέφος στην αγκαλιά της μητέρας του — ανιψιάς του γλύπτη — σε σπίτι συγγενών στο Βεναρδάδο. Το γλυπτό παρέμεινε στην Τήνο έως το 1959, οπότε η οικογένεια της εικονιζόμενης μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες παίρνοντάς το μαζί της. Έκτοτε βρισκόταν στο εξωτερικό.
Το Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού διοργανώνει δύο εκδηλώσεις για την υποδοχή του έργου. Το Σάββατο 12 Σεπτεμβρίου, στις 19:30, θα γίνει η επίσημη παρουσίαση του γλυπτού, με την τεκμηρίωση της γνησιότητάς του από την Αλεξάνδρα Γουλάκη-Βουτυρά, καθηγήτρια και καλλιτεχνική διευθύντρια του Ιδρύματος Τελλόγλου. Θα ακολουθήσει παρουσίαση από τον ιστορικό Γιώργο Μυλωνά μιας διευρυμένης έκδοσης για το έργο του Χαλεπά.
Την Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου, στις 11:30, θα πραγματοποιηθεί στρογγυλή τράπεζα με θέμα «Ο Χαλεπάς και η σύγχρονη δημιουργία», με τη συμμετοχή γλυπτών και ιστορικών τέχνης που θα εξετάσουν την επικαιρότητα του καλλιτέχνη σήμερα. Η είσοδος και στις δύο εκδηλώσεις είναι ελεύθερη.
Ο Γιαννούλης Χαλεπάς (1851–1938) παραμένει η πιο αινιγματική μορφή της νεοελληνικής γλυπτικής. Γεννημένος στον Πύργο της Τήνου, σπούδασε στην Αθήνα και στο Μόναχο και δημιούργησε στα είκοσί του την «Κοιμωμένη» του Α΄ Νεκροταφείου Αθηνών. Η ψυχική του κατάρρευση τον οδήγησε σε μακρά περίοδο εγκλεισμού και σιωπής· επέστρεψε στη δημιουργία στα τελευταία χρόνια της ζωής του, με έργα λιτά, εκφραστικά και βαθιά προσωπικά, τα οποία η κριτική αναγνώρισε αργότερα ως από τα σημαντικότερα της νεοελληνικής τέχνης.
Έργα αυτής ακριβώς της ύστερης περιόδου, όπως η «Μαργαρίτα», έχουν ιδιαίτερη τεκμηριωτική αξία: φτιαγμένα από πηλό, σε συνθήκες που δεν προϋπέθεταν καμία εμπορική διάσταση, αποτυπώνουν τη σχέση του γλύπτη με το άμεσο περιβάλλον του.
